O “Protocolo bancario” e a necesidade de mobilizarnos contra a exclusión financeira.

 Ver artigo en Praza.gal:

Así comeza o escrito redactado por Carlos San Juan que, con máis de 600.000 sinaturas de apoio, denuncia os  problemas xerados pola desastrosa xestión que realiza a banca privada deste Reino duns servizos que, non o  esquezamos, son imprescindíbeis na sociedade actual.

E, vitoria!!, a banca, con grande alarde de medios, comprométese case de inmediato a adoptar medidas. Dez medidas  para ser exactos. Dez!! E co pomposo nome de “Protocolo bancario para la inclusión financiera de los mayores”. E ficou ben asinado. Nada menos que polo Ministerio de Asuntos Económicos, o Banco de España e as tres patronais bancarias (AEB, CECA y Unacc).ⁱ

Pero claro, se imos ao “articulado” do protocolo (podemos velo nesta notaⁱⁱ), pois, en fin, comprobamos que basicamente se trata de volver a un horario presencial de 9 a 14 horas e ofrecer unha atención telefónica “preferente” e  persoal ás “persoas maiores”. O resto, incluído o organismo de suposto control, o “Observatorio de Inclusión Financiera” (creado polas propias  entidades bancarias privadas a controlarⁱⁱⁱ) parecen “un canto ao sol” e que foron postas porque queda bonito dicir que  non hai unha nin dúas, senón dez, Dez!! medidas.

Lembremos que as organizacións que representan aos pensionistas, como Modepen na Galiza, levan tempo loitando  por estas e outras reivindicacións fronte á banca. Por exemplo con este escrito presentado ao concello da Coruña por Modepen o 8 de abril de 2021^iv ou con esta concentración de Modepen Ferrol do 14 de maio dese mesmo ano.^v

Porque xa hai tempo que se aprecia un continuo deterioro dos servizos que presta a banca privada, practicamente  dende que conseguiron a súa gran vitoria contra todos nós na anterior crise económica (rematou?), cando acabou coa  competencia das Caixas e se lle permitiu fusionarse ata ser tan grandes que non poidesen caer, porque de caeren terémolos que rescatar entre todos para evitar que nos arrastre, a todos, na súa ruína, mentres está a gañar cartos “por  riba das súas posibilidades”^vi, como é ben sabido, grazas aos maiores depósitos ^vii, sen esquecer a súa crecente  oligopolización.

Teñamos en conta que a banca presta servizos públicos que deben ser definidos e defendidos como tales. Porque, aínda que se nos repita constantemente que os servizos financeiros son uns servizos privados, a realidade é que moitos  deses servizos son de recepción obrigatoria. Por exemplo, e moi especialmente, os  seguintes: Depósito de diñeiro, Retirada de efectivo e Domiciliación de recibos e Pago de impostos que, por tanto, deben de  ser  considerados como servizos públicos.

Servizos públicos que deben de se prestar dende unha banca pública, pero entrementres non se volva a constituír unha neste estado (como de feito hai en estados do noso entorno^viii) coido que   deben ser prestados con atención presencial e a custe xusto ou de balde, pois se na práctica é un servizo de  recepción obrigada non é razoable que os que temos menos paguemos máis, como está a suceder.

E, como mínimo, hai que facilitar a tramitación da Conta básica para que non sexa unha carreira de obstáculos burocrática conseguila. Algo ao que a banca se resiste como demostra, pola vía dos feitos, a necesidade de crear  oficinas para axudar a tramitalas como, por exemplo, está da Coruña. ^ix

Por iso continúan e van continuar as mobilizacións, ás que estamos chamadas as persoas maiores e tamén as non  maiores. Porque aínda é necesario conseguir obxectivos como os seguintes:

– A atención persoal presencial, sen cita previa, sen colas (e no seu caso habilitar “salas de espera” os días de maior  afluencia) e con axuda eficaz cos medios dixitais a quen o necesite.

– A recuperación das prestacións obrigatorias xa mencionadas en todos os concellos que quedaron sen elas nestes  últimos anos, o que pode realizarse mediante a habilitación pola Administración de medios alternativos que os permitan realizar (mediante convenios con Correos, por exemplo).

– Regular por lei as comisións bancarias para evitar que sexan abusivas ou que teña que pagar máis quen menos ten,  cando menos mentres non se cree a mencionada banca pública.

–Unha actuación das administracións públicas, incluídos os concellos, en defensa dos afectados pola progresiva  exclusión financeira (Oficinas de Consumo, Apoio a tramitacións como a Conta básica de que falaba, Regulación das  Comisións para que non sexan abusivas. Esixencia aos bancos de criterios éticos e de responsabilidade social para  contratar coa administración…)

–E evidentemente, a creación dunha banca pública, reivindicación para a que xa existe unha plataforma^x, que preste, repito, eses servizos que deben ser públicos porque son obrigatorios. Non pretendo determinar aquí como se pode  crear esa banca pública, mais hai vías (o ICO como máis probábel, Correos a través de convenios co estado…)

Tampouco estou a falar dun problema exclusivo das persoas maiores, aínda que eles o fixeran visíbel, pensemos nos  problemas das persoas autónomas, a mocidade, a poboación rural ou calquera persoa empobrecida ou que  simplemente ten escasa capacidade de aforro, ou falta de medios ou coñecementos dixitais…

Por iso creo que hai que conformar un movemento unitario a prol da reivindicación común dunha banca pública. Como  dixen ao principio deste escrito, a banca está a facer un mínimo lavado de cara (o “protocolo”) e espero (é un  dicir) que a obrigación introducida pola emenda transaccional no Senado dando un prazo de tres meses ao Gobierno  para que lexisle contra a exclusión financeira ás persoas maiores^xi non se quede en simple propaganda.

O que si sabemos de certo é que a profundidade das medidas vai depender da nosa mobilización.